ქართული კულტურის დღეებით დასრულდა „მერიდიანოს" საერთაშორისო ფესტივალი აშდოდში
ისრაელის ქალაქ აშდოდში, უძველესი სანაპირო ციხესიმაგრის ტერიტორიაზე, 19-20 ივნისს გაიმართა ქართული კულტურის დღეები, რომლებიც გახდა საერთაშორისო ფესტივალ „მერიდიანოს" დასკვნითი აკორდი.
ფესტივალის სცენაზე, რომელიც სხვადასხვა ხალხის მუსიკას, თეატრს, კინოსა და კულინარიულ ტრადიციებს აერთიანებს, ეს ორი დღე მთლიანად ეთმობოდა ქართულ სიმღერას, ცეკვასა და ხალხურ მუსიკას. გამოსვლები შესთხოვეს ისრაელში დღეს მცხოვრები ქართველი ებრაელების წარმომადგენლებმა, ასევე საქართველოდან მოწვეულმა კულტურის მოღვაწეებმა.
მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოს ებრაელთა მასობრივი ალია ისრაელში ნახევარ საუკუნეზე მეტი ხნის წინ დაიწყო, ამ თემში დღემდე შენარჩუნებულია ქართული ენა, სიმღერები, ცეკვები და ეროვნულ საკრავებზე დაკვრის ხელოვნება – მათ ასრულებენ არა მხოლოდ პირველი თაობის რეპატრიანტები, არამედ მათი მეოთხე და მეხუთე თაობის შთამომავლებიც.
პროგრამის კულმინაცია გახდა ციხესიმაგრის შინ მოწყობილი ქართულ-ებრაული სუფრა სათაურით „ქართული არომატი". მონაწილეებისა და სტუმრებისთვის ის გახდა საქართველოსა და ისრაელს შორის მრავალსაუკუნოვანი კულტურული დიალოგის სიმბოლო, რომელსაც ქართველი ებრაელები ფრთხილად ინარჩუნებენ ახალ სამშობლოში.
აშდოდი ისრაელში ქართველი ებრაელების „დედაქალაქად" ითვლება. აქ თავმოყრილია მსოფლიოში ყველაზე დიდი ქართველ ებრაელთა თემი – დაახლოებით 40 ათასი ადამიანი. ქართველი ებრაელები, ისრაელში ცნობილი როგორც „გრუზინიმ" (עברית: גרוזינים), მასობრივად ჩასახლება დაიწყეს 1970-იან წლებში და მათ შემადგენელი ნაწილი შეადგინეს იმ ათწლეულის საბჭოთა ალიის.
აშდოდში დასახლებული „ქართველები" ერთიანობისა და საკუთარი ცხოვრების წესის შენარჩუნებას მოითხოვდნენ. თემს დაუშვეს ცალკეული, ქართული რიტუალის სინაგოგების დაფუძნება. დღეს მათგან აშდოდში შვიდია. ყველაზე წარმომადგენლობითი – სინაგოგა „ორ-იცხაკ" ხაციონის ქუჩაზე. ქართველი ებრაელები დღემდე ინარჩუნებენ ქართულ-ებრაულ დიალექტს – ყივრულს. აშდოდსა და ჰაიფაში ის ჯერ კიდევ ცოცხალია უფროსი თაობის წარმომადგენლებში.
ფესტივალის სცენაზე, რომელიც სხვადასხვა ხალხის მუსიკას, თეატრს, კინოსა და კულინარიულ ტრადიციებს აერთიანებს, ეს ორი დღე მთლიანად ეთმობოდა ქართულ სიმღერას, ცეკვასა და ხალხურ მუსიკას. გამოსვლები შესთხოვეს ისრაელში დღეს მცხოვრები ქართველი ებრაელების წარმომადგენლებმა, ასევე საქართველოდან მოწვეულმა კულტურის მოღვაწეებმა.
მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოს ებრაელთა მასობრივი ალია ისრაელში ნახევარ საუკუნეზე მეტი ხნის წინ დაიწყო, ამ თემში დღემდე შენარჩუნებულია ქართული ენა, სიმღერები, ცეკვები და ეროვნულ საკრავებზე დაკვრის ხელოვნება – მათ ასრულებენ არა მხოლოდ პირველი თაობის რეპატრიანტები, არამედ მათი მეოთხე და მეხუთე თაობის შთამომავლებიც.
პროგრამის კულმინაცია გახდა ციხესიმაგრის შინ მოწყობილი ქართულ-ებრაული სუფრა სათაურით „ქართული არომატი". მონაწილეებისა და სტუმრებისთვის ის გახდა საქართველოსა და ისრაელს შორის მრავალსაუკუნოვანი კულტურული დიალოგის სიმბოლო, რომელსაც ქართველი ებრაელები ფრთხილად ინარჩუნებენ ახალ სამშობლოში.
აშდოდი ისრაელში ქართველი ებრაელების „დედაქალაქად" ითვლება. აქ თავმოყრილია მსოფლიოში ყველაზე დიდი ქართველ ებრაელთა თემი – დაახლოებით 40 ათასი ადამიანი. ქართველი ებრაელები, ისრაელში ცნობილი როგორც „გრუზინიმ" (עברית: גרוזינים), მასობრივად ჩასახლება დაიწყეს 1970-იან წლებში და მათ შემადგენელი ნაწილი შეადგინეს იმ ათწლეულის საბჭოთა ალიის.
აშდოდში დასახლებული „ქართველები" ერთიანობისა და საკუთარი ცხოვრების წესის შენარჩუნებას მოითხოვდნენ. თემს დაუშვეს ცალკეული, ქართული რიტუალის სინაგოგების დაფუძნება. დღეს მათგან აშდოდში შვიდია. ყველაზე წარმომადგენლობითი – სინაგოგა „ორ-იცხაკ" ხაციონის ქუჩაზე. ქართველი ებრაელები დღემდე ინარჩუნებენ ქართულ-ებრაულ დიალექტს – ყივრულს. აშდოდსა და ჰაიფაში ის ჯერ კიდევ ცოცხალია უფროსი თაობის წარმომადგენლებში.
მეტი ინფორმაციის გაცნობა შეგიძლიათ პუბლიკაციაში.